Kontroller ilə sahə cihazı arasındakı hər siqnal birbaşa qoşulmaq üçün uyğun deyil. Ölçmə siqnalının çevrilməsi və ya elektrik baxımından izolyasiya edilməsi, rəqəmsal çıxışın gücləndirilməsi, yükün etibarlı şəkildə kommutasiya edilməsi, yaxud mühərrikin fırlanma istiqamətinin və mühafizəsinin idarə olunması tələb oluna bilər. Phoenix Contact interfeys texnologiyası və kommutasiya cihazları bu tapşırıqlar üçün siqnal normallaşdırıcılarını, elektromexaniki və yarımkeçirici releləri, nəzarət və zaman relelərini, məntiq və rabitə modullarını, eləcə də CONTACTRON mühərrik kommutasiya həllərini ayrıca məhsul ailələri şəklində təqdim edir.
Düzgün seçim yalnız giriş gərginliyinə və ya kontakt cərəyanına baxmaqla edilə bilməz. Siqnalın analoq və ya rəqəmsal olması, tələb olunan elektrik izolyasiyası, kommutasiya tezliyi, yük növü, işəsalma cərəyanı, nasazlıq zamanı davranış, funksional təhlükəsizlik hədəfi və şkaf daxilindəki mühit şəraiti birlikdə qiymətləndirilməlidir. Bu kataloq bələdçisi məhsul ailələrinin hansı tapşırıqlar üçün uyğun olduğunu izah edir; göstərilən ədədi qiymətlər yalnız adı çəkilən Phoenix Contact məhsuluna və ya rəsmi məhsul ailəsinə aiddir. Yekun sifariş kodu aktual texniki məlumat vərəqi, uyğunluq sənədləri və tətbiqin risk qiymətləndirilməsi əsasında təsdiqlənməlidir.
İnterfeys qatının vəzifəsi nədir?
Avtomatlaşdırma şkafında interfeys qatı sahə siqnalının idarəetmə sisteminə qəbul edilə bilən formada çatmasını və kontroller əmrinin yük tərəfində təhlükəsiz şəkildə yerinə yetirilməsini təmin edir. Analoq ölçmə dövrəsində məqsəd çox vaxt fərqli siqnal səviyyələrini uyğunlaşdırmaq, torpaq potensialları arasındakı təsirləri azaltmaq və elektrik küyünün olduğu mühitdə ölçmənin yararlılığını qorumaqdır. Rəqəmsal çıxış tərəfində isə PLC kanalının birbaşa idarə edə bilmədiyi yükü kommutasiya etmək, potensial ayrılması yaratmaq və ya texniki xidmət zamanı dəyişdirilə bilən rele interfeysi əldə etmək ön plana çıxır.
Bu vəzifələri vahid ümumi “rele” anlayışı altında birləşdirmək layihələndirmə səhvinə səbəb ola bilər. Analoq ölçmə çeviricisi, elektromexaniki kontakt, yarımkeçirici çıxış və mühərrik işəsalıcısı fərqli iş prinsiplərinə və nasazlıq zamanı davranışlara malikdir. Kontaktın aşınması, sızma cərəyanı, minimum yük, reaksiya müddəti, kommutasiya tezliyi, qısaqapanmadan mühafizə və istilik yükü kimi detallar məhsul növündən asılı olaraq dəyişir. Buna görə siqnal siyahısı hazırlanarkən yalnız kanal sayı deyil, hər kanalın elektrik xüsusiyyətləri və funksional vəzifəsi də qeyd edilməlidir.
Analoq siqnallar üçün MINI Analog Pro və MACX Analog
Phoenix Contact siqnal normallaşdırıcılarını və ölçmə çeviricilərini sahə ilə kontroller arasında siqnalları izolyasiya edən, çevirən, süzgəcdən keçirən və gücləndirən interfeyslər kimi təqdim edir. MINI Analog Pro ailəsi şkafda yerin məhdud olduğu hallar və müxtəlif standart, Ex və təhlükəsizlik tətbiqləri üçün; MACX Analog ailəsi isə geniş funksiya və təsdiq seçimləri tələb edən standart və ya texnoloji proses tətbiqləri üçün nəzərdən keçirilir. Ailə səviyyəsində Ex və ya SIL ifadəsi hər sifariş kodunun eyni təsdiqə malik olması demək deyil. Təhlükəli zona, təhlükəsizlik dövrəsi və ya dənizçilik layihəsində seçilmiş konkret məhsulun sertifikatı ayrıca yoxlanılmalıdır.
Analoq interfeys seçilərkən əvvəlcə giriş və çıxış diapazonları müəyyənləşdirilir. Məsələn, sahədən gələn 4–20 mA cərəyan siqnalı idarəetmə kartının qəbul etdiyi diapazona uyğunlaşdırıla bilər; bipolyar gərginlik siqnalı başqa gərginlik və ya cərəyan diapazonuna çevrilə bilər. Sonra iki və ya üç istiqamətli izolyasiya ehtiyacı, aktiv və ya passiv çıxış, qidalanma üsulu, tələb olunan ötürmə dəqiqliyi, reaksiya müddəti və ətraf mühitin temperaturu nəzərdən keçirilir. DIN rels konnektoru vasitəsilə ümumi qidalanma çoxkanallı şkaflarda ayrıca qidalanma körpülərinin sayını azalda bilər; lakin qoşula bilən modulların sayı məhsulların cərəyan sərfiyyatına görə hesablanmalıdır.
Konkret məhsul nümunəsi: MACX MCR-UI-UI-NC
2811446 məhsul nömrəli MACX MCR-UI-UI-NC birkanallı və DIP açarı ilə konfiqurasiya edilən üç istiqamətli izolyasiya gücləndiricisidir. Phoenix Contact məhsul səhifəsində 1.600-dən çox siqnal çevrilməsinin tənzimlənə bildiyi, standart sazlamanın 0–10 V girişdən 0–20 mA çıxışa olduğu və girişlə çıxış arasında elektrik izolyasiyasının mövcud olduğu bildirilir. Cihazın nominal qidalanma gərginliyi 12–24 V DC, icazə verilən qidalanma diapazonu isə 9,6–30 V DC-dir. Bu məlumatlar bütün MACX məhsullarına deyil, məhz bu sifariş koduna aiddir.
Eyni məhsul üçün 10 kHz sərhəd tezliyi 30 Hz-ə keçirilə bilər; istehsalçı 10 kHz sazlamasında 35 µs, 30 Hz sazlamasında isə 11 ms tipik pilləvari siqnala reaksiya müddəti göstərir. Maksimum ötürmə xətası son qiymətə görə 0,1 faiz, ümumi en 12,5 mm və 2.000 metr hündürlüyədək istifadə üçün iş temperaturu −20 ilə +70 °C olaraq dərc edilib. Məhsul səhifəsində IEC 61508 çərçivəsində SIL 2 məlumatı da yer alır. Bununla belə, SIL uyğunluğu tək bir cihazın etiketi ilə tamamlanmış təhlükəsizlik funksiyası yaratmır; təhlükəsizlik dövrəsinin arxitekturası, diaqnostik əhatə dairəsi, nasazlıq tezlikləri və istifadə şərtləri sistem hesablamasında ayrıca nəzərə alınır.
PLC-INTERFACE ilə kontroller və sahə arasında rele interfeysi
PLC-INTERFACE kontroller ilə sistemin I/O kanalları və ya sahə yükləri arasında siqnal kommutasiyası, izolyasiya və gücləndirmə tapşırıqları üçün istifadə edilən kompakt rele sistemidir. Phoenix Contact bu ailədə elektromexaniki və yarımkeçirici rele modulları, giriş və çıxış funksiyaları, xüsusi kontakt quruluşları və aksesuarlar təqdim edir. Modul tipli uzaq rele sistemi isə PLC-INTERFACE klemmlərini PROFINET, EtherNet/IP və Modbus/TCP kimi şəbəkələrə qoşa bilər; rəsmi məhsul səhifəsində maksimum konfiqurasiya üçün 56 I/O kanalı göstərilir. Bu tutum müvafiq şəbəkə şlüzünün və genişləndirmə arxitekturasının həddidir; hər bir müstəqil PLC-INTERFACE moduluna aid edilə bilməz.
Rele interfeysində sarğının və ya girişin gərginliyi PLC çıxışına, kontakt tərəfi isə faktiki yükə uyğunlaşdırılır. Omik yük üçün göstərilən maksimum qiymət induktiv klapan, kontaktor sarğısı və ya tutum xarakterli giriş üçün birbaşa istifadə edilə bilməz. DC sarğılarında impuls söndürmə dövrəsi, AC və DC yüklərində müvafiq istifadə kateqoriyası, tez-tez kommutasiya zamanı elektrik resursu və qonşu modulların istilik təsiri araşdırılmalıdır. Yuvalı quruluş texniki xidməti asanlaşdıra bilər; lakin dəyişdirmə zamanı eyni kontakt materialından və sarğı versiyasından istifadə edilməlidir.
Konkret məhsul nümunəsi: PLC-RSC-24DC/1/MS/ACT
2909661 məhsul nömrəli PLC-RSC-24DC/1/MS/ACT, 24 V DC girişli, vintli birləşməli və əl ilə idarə olunan taxılıb-çıxarılan miniatür releli PLC-INTERFACE moduludur. Məhsulun ətraflı səhifəsində bir normalda açıq kontakt, 6 A fasiləsiz hədd cərəyanı, 6,2 mm en və −40 ilə +60 °C iş temperaturu göstərilir. İstehsalçı həmçinin 20 °C-də 18,5–33,6 V DC giriş diapazonu, tipik 5 ms işə düşmə və 8 ms buraxma müddəti dərc edir. Bu qiymətlər PLC-RSC ailəsindəki digər sarğı, kontakt və ya birləşmə versiyalarına şamil edilməməlidir.
Məhsul üçün 250 V AC/DC maksimum kommutasiya gərginliyi göstərilsə də, səhifədə müəyyən gərginlik şərtlərində qonşu modullar arasında ayırıcı lövhənin tələb olunduğu izah edilir. Omik yük üçün verilən güc qiymətləri və AC-15/DC-13 istifadə kateqoriyaları da bir-birindən fərqlənir. Bu nümunə seçim cədvəlində yalnız “6 A rele” yazmağın niyə kifayət etmədiyini göstərir: yükün gərginliyi, cərəyan növü, istifadə kateqoriyası, işəsalma cərəyanı, kommutasiya tezliyi, qoruyucu və qonşu kanalların yerləşməsi birlikdə yoxlanılmalıdır.
Elektromexaniki rele, yoxsa yarımkeçirici rele?
Elektromexaniki rele fiziki kontaktla kommutasiya edir və kontakt açıq olduqda qalvanik ayırma təmin edir. Müxtəlif kontakt quruluşları və AC/DC yük seçimləri sayəsində ümumi təyinatlı tətbiqlərdə çevikdir; lakin kontaktların elektrik resursu faktiki yükdən və kommutasiya tezliyindən asılıdır. Yarımkeçirici rele hərəkətli kontaktdan istifadə etmədiyi üçün sürətli və yüksək tezlikli kommutasiya tapşırıqlarında ön plana çıxır. Bununla belə, qapalı vəziyyətdə gərginlik düşümü, açıq vəziyyətdə sızma cərəyanı, istilik itkisi və yalnız müəyyən cərəyan istiqamətinə və ya yük növünə uyğunluq kimi xüsusiyyətlər konkret məhsul üzrə yoxlanılmalıdır.
Seçim zamanı “texniki xidmət tələb etmir” və ya “uzunömürlüdür” kimi ümumi ifadələr kifayət deyil. Klapan sarğısı, siqnal lampası, qızdırıcı müqavimət, kontaktor sarğısı və elektron giriş fərqli yük davranışı göstərir. Yarımkeçirici çıxışın sızma cərəyanı həssas girişin yanlış vəziyyətdə qalmasına; elektromexaniki kontaktda çox aşağı cərəyan isə etibarlı təmasın pozulmasına səbəb ola bilər. İstehsalçının xarakteristik əyriləri, yükdəki cərəyan sıçrayışı və impuls söndürmə elementi qiymətləndirilmədən yalnız nominal cərəyana əsasən qərar verilməməlidir.
Nəzarət və zaman releləri nə vaxt istifadə olunur?
EMD nəzarət releləri yüksək və ya aşağı gərginlik, yüksək və ya aşağı cərəyan, faza itkisi, faza ardıcıllığı, faza asimmetriyası, güc əmsalı, aktiv güc, mühərrik sarğısının temperaturu və dolma səviyyəsi kimi parametrlərə müstəqil nəzarət etmək üçün nəzərdə tutulub. Sadə bir şərtin PLC proqramından asılı olmadan yoxlanılması, nasazlıq siqnalının quru kontaktla idarəetmə sisteminə ötürülməsi və ya müəyyən bölmənin söndürülməsi tələb olunursa, bu cihazlar nəzərdən keçirilə bilər. Eyni cihazda hansı parametrlərin mövcud olması və həddin tənzimlənmə diapazonu sifariş kodundan asılı olaraq dəyişir.
Məsələn, 2906252 nömrəli EMD-BL-PTC, DIN 44081 və DIN 44082 standartlarına uyğun ən çox altı PTC ilə mühərrik sarğısının temperaturuna və termistor dövrəsində qısaqapanmaya nəzarət etmək üçün nəzərdə tutulub. Bu nümunə ümumi təyinatlı temperatur kontrolleri deyil; PTC zəncirinin birləşməsi və mühərrik istehsalçısının sensor sxemi yoxlanılmalıdır. Zaman releləri isə qoşulma, buraxma, impuls və ya dövr kimi sadə zaman tapşırıqlarını yerinə yetirə bilər. Phoenix Contact məhsul çeşidində bir neçə millisaniyədən bir neçə günə qədər uzanan zaman idarəetmə tətbiqlərini qeyd edir; faktiki diapazon və funksiya seçilmiş zaman relesinin texniki məlumat vərəqindən götürülməlidir.
CONTACTRON ilə mühərrikin kommutasiyası və mühafizəsi
CONTACTRON məhsul qrupu üçfazalı AC mühərriklərin birbaşa və ya əks istiqamətdə işə salınması, DC mühərriklərin kommutasiyası və istiqamətinin dəyişdirilməsi, müxtəlif sürət və sürətlənmə/yavaşıma tapşırıqları, yaxud müasir DC şəbəkələrində yüklərin mühafizəsi üçün ayrıca həllər ehtiva edir. Hibrid mühərrik işəsalıcıları yarımkeçirici və elektromexaniki kommutasiya prinsiplərini birləşdirir. Rəsmi ailə səhifəsi müstəqil hibrid mühərrik işəsalıcılarını 50 W ilə 3 kW asinxron mühərriklərin kommutasiyası və istiqamətinin dəyişdirilməsi üçün təqdim edir; 22,5 mm eni, 9 A-ə qədər tənzimlənən mühərrik mühafizəsini və müəyyən versiyalarda SIL 3/PL e təhlükəsiz dayandırma xüsusiyyətlərini ailənin seçimləri kimi izah edir.
Bu diapazondakı hər güc üçün eyni məhsul kodu istifadə edilmir. Seçimi mühərrikin lövhəciyində göstərilən cərəyan, şəbəkə gərginliyi, istiqamətin dəyişdirilməsi ehtiyacı, işəsalma müddəti, kommutasiya dövrü, koordinasiya növü, qısaqapanmadan mühafizə və təhlükəsizlik funksiyası müəyyənləşdirir. Şəbəkəyə qoşulan seçimlərdə IFS və ya IO-Link vasitəsilə parametr və diaqnostik məlumatların ötürülməsi mümkün ola bilər; hansı rabitə yolunun dəstəkləndiyi seçilmiş variant və şəbəkə şlüzü üzrə yoxlanılmalıdır. Təcili dayandırma funksiyası da yalnız cihazın mövcudluğu ilə deyil, maşının risk qiymətləndirilməsi və bütün təhlükəsizlik zənciri ilə təsdiqlənir.
Məhsul ailələrini tapşırıqlara görə müqayisə edin
| Tətbiq tapşırığı | Nəzərdən keçiriləcək Phoenix Contact ailəsi | Qərarı müəyyənləşdirən məlumatlar |
|---|---|---|
| Analoq ölçmə siqnalını izolyasiya etmək və ya çevirmək | MINI Analog Pro və ya MACX Analog | Giriş/çıxış diapazonu, izolyasiya, dəqiqlik, reaksiya, Ex/SIL və qidalanma |
| PLC çıxışını yükdən ayırmaq | PLC-INTERFACE və ya RIFLINE complete | Sarğı gərginliyi, kontakt quruluşu, yük kateqoriyası, cərəyan, dəyişdirilə bilmə |
| Yüksək tezlikdə kommutasiya etmək | Uyğun yarımkeçirici rele modulu | AC/DC istiqaməti, sızma cərəyanı, gərginlik düşümü, istilik itkisi və tezlik |
| Şəbəkənin və ya mühərrikin vəziyyətinə nəzarət etmək | EMD nəzarət relesi | Ölçülən parametr, hədd, gecikmə, çıxış kontaktı və qidalanma |
| Sadə zaman ardıcıllığı yaratmaq | Uyğun zaman relesi | Funksiya, zaman diapazonu, tənzimləmə dəqiqliyi və kontakt yükü |
| Mühərriki işə salmaq, istiqamətini dəyişdirmək və qorumaq | CONTACTRON mühərrik işəsalıcısı | Mühərrik növü, güc və cərəyan, istiqamət, işəsalma, mühafizə, rabitə və təhlükəsizlik |
Şkafın layihələndirilməsində diqqət yetirilməli detallar
İnterfeys cihazları DIN relsinə düzüldükdə yalnız ümumi en hesablanmamalıdır. Kabel kanalına qədər məsafə, konnektor və ya relenin dəyişdirilməsi üçün sahə, ayırıcı lövhələr, yanaşı montaj zamanı temperatura görə nominal göstəricilərin azaldılması və hava dövranı istehsalçının təlimatları ilə birlikdə qiymətləndirilir. Ümumi körpülər montajı sürətləndirə bilər; lakin müxtəlif potensialların səhvən körpülənməsinin qarşısını alan rəng, ayırma və etiketləmə standartı müəyyən edilməlidir. Kanal nömrəsi, PLC ünvanı, sahə etiketi və məhsulun funksiyası eyni layihədə izlənə bilən olmalıdır.
Funksional təhlükəsizlik və ya partlayışdan mühafizə tələbləri olan layihədə məhsul ailəsinin təqdimat mətni layihələndirmənin əsaslandırılması üçün sübut deyil. Tam sifariş koduna aid sertifikat, təhlükəsizlik təlimatı, istifadə məhdudiyyətləri və aktual reviziya texniki dosyeyə əlavə edilməlidir. SIL və ya PL göstəricisi cihazın təkbaşına maşına bu səviyyəni qazandırdığı demək deyil. Eyni qaydada, qoşulma üsulu, zona, qaz qrupu, temperatur sinfi və gövdə ilə bağlı şərtlər təmin edilmədən Ex təsdiqi etibarlı hesab edilə bilməz.
Təklif və layihələndirmə üçün zəruri məlumatlar
- Hər kanal üçün mənbə siqnalı, hədəf siqnalı, nominal qiymət və yol verilən xəta həddi
- Analoq kanallarda giriş/çıxış diapazonu, aktiv-passiv quruluş, izolyasiya və cavab reaksiyasına dair tələblər
- Rəqəmsal kanallarda PLC gərginliyi, yük gərginliyi, AC/DC növü və faktiki yükün xarakteri
- Kontakt quruluşu, minimum və maksimum yük, işəsalma cərəyanı və saatlıq kommutasiya sayı
- Elektromexaniki və ya yarımkeçirici variantın texniki xidmət, sürət, sızma cərəyanı və istilik baxımından seçilməsinin əsaslandırılması
- Nəzarət ediləcək gərginlik, cərəyan, faza, temperatur və ya zaman şərti, habelə hədd və gecikmə qiyməti
- Mühərrikin etiket məlumatları, güc, cərəyan, şəbəkə gərginliyi, fırlanma istiqamətinin dəyişdirilməsi və işəsalma profili
- Tələb olunan SIL, PL və ya Ex hədəfi və tətbiqə aid risk qiymətləndirilməsi
- Elektrik şkafının temperaturu, montaj hündürlüyü, vibrasiya, çirklənmə sinfi və sertifikat tələbləri
- Qoşulma texnologiyası, ümumi qidalanma, körpüləmə, markalama və ehtiyat hissələri standartı
Bu məlumatlarla hazırlanmış interfeys siyahısı məhsul seçimini kataloq axtarışından sistem mühəndisliyi qərarına çevirir. Oskon sahə siqnalından PLC kanalına, idarəetmə çıxışından faktiki yükə qədər bütün zənciri araşdıraraq Phoenix Contact məhsul ailəsini və tam sifariş kodunu müəyyən edə bilər. İstismara vermədən əvvəl qoşulma sxemi, mühafizə elementləri, sıxma momenti qiymətləri, funksional sınaq və lazım gəldikdə təhlükəsizliyin yoxlanması sənədləşdirilməlidir.
